Een AI-chatbot op je zorgwebsite: wat de AI-verordening vraagt

Welke plicht geldt voor een chat op je website?

De AI-verordening (Verordening (EU) 2024/1689) deelt AI-systemen in naar risico. Een chatbot die vragen beantwoordt over openingstijden, aanmelden of vergoeding is geen hoog-risicosysteem. Voor zo’n assistent geldt vooral artikel 50 lid 1: AI-systemen die rechtstreeks met mensen communiceren, moeten zo zijn ontworpen dat die mensen weten dat ze met een AI-systeem praten, tenzij dat voor een redelijk geïnformeerde, oplettende persoon al duidelijk is.

Artikel 50 lid 5 voegt toe hoe: duidelijk en herkenbaar, uiterlijk bij de eerste interactie, en zelf toegankelijk. Een regel in de privacyverklaring is dus niet genoeg; de melding hoort in de chat zelf, voordat iemand begint.

Aanbieder of gebruiksverantwoordelijke?

De verordening onderscheidt de aanbieder, die een AI-systeem ontwikkelt of laat ontwikkelen en onder eigen naam in gebruik neemt, en de gebruiksverantwoordelijke, die het systeem onder eigen verantwoordelijkheid gebruikt. De plicht uit artikel 50 lid 1 ligt formeel bij de aanbieder. Zet een praktijk een chatbot onder eigen naam op de website, dan kan de praktijk zelf als aanbieder gelden. Waar de grens precies ligt bij een assistent die een bureau voor je bouwt op een model van een derde, is niet uitgekristalliseerd.

Je hoeft die vraag niet op te lossen om het goed te doen. Zorg dat de melding er is, ongeacht wie formeel de plicht heeft. Leg in het contract met je leverancier vast wie wat regelt.

De data: wat de Digital Omnibus wel en niet veranderde

• 2 februari 2025: verboden AI-praktijken en de plicht rond AI-geletterdheid (artikel 4) gelden.
• 2 augustus 2026: de transparantieplichten van artikel 50, waaronder de chatbotmelding, gelden.
• 2 december 2026: AI-systemen die al vóór 2 augustus 2026 op de markt waren, moeten dan pas voldoen aan de plicht om AI-gegenereerde inhoud machineleesbaar te markeren (artikel 50 lid 2).
• 2 december 2027: plichten voor hoog-risico-AI uit bijlage III.

De Digital Omnibus on AI (Verordening (EU) 2026/1744 van 8 juli 2026) schoof de hoog-risicoplichten op en gaf extra tijd voor de markering van AI-inhoud. Artikel 50 lid 1 bleef ongemoeid. De omnibus veranderde ook artikel 4: organisaties nemen maatregelen om AI-geletterdheid te ondersteunen, zonder dat een bepaald niveau per persoon gegarandeerd hoeft te worden. Laat je team dus weten wat de assistent wel en niet doet.

De AVG gaat gewoon mee

Mensen typen in een chat sneller iets persoonlijks dan in een formulier. Op een zorgwebsite zijn dat al snel gezondheidsgegevens, en die zijn onder artikel 9 van de AVG bijzonder. Daarom:

• een verwerkersovereenkomst met de chatleverancier en duidelijkheid over welke modeldiensten meelezen;
• weten of gegevens buiten de EU worden verwerkt, en hoe lang gesprekken worden bewaard;
• een melding vóór de start dat er geen medische gegevens of BSN in de chat horen;
• een afweging of een DPIA nodig is, zeker bij een grotere organisatie of gevoelige doelgroep.

De Autoriteit Persoonsgegevens waarschuwde in 2024 voor datalekken nadat medewerkers, onder wie iemand van een huisartsenpraktijk, medische gegevens van patiënten in een AI-chatbot hadden ingevoerd. En in 2025 constateerde de AP dat chatbotapps voor mentale gezondheid soms ontkennen dat ze een AI-chatbot zijn. Dat is precies wat artikel 50 wil voorkomen. Meer over formulieren en verwerkers lees je in AVG en je contactformulier.

De grens met medisch advies

Een websiteassistent kan veel tijd besparen: vragen over aanmelden, vergoeding, wachttijd, parkeren of wat je meeneemt naar een eerste afspraak. Laat hem niet inschatten of iemand met spoed hulp nodig heeft, en niet adviseren over klachten of medicatie. Herkent de assistent een medische of dringende vraag, dan verwijst hij naar de praktijk, de huisarts of 112, en geeft hij geen inhoudelijk antwoord. Dat is vooral belangrijk in de ggz en de thuiszorg, waar vragen snel persoonlijk worden.

Zo doen wij het bij Vorm

Vorm is de AI-assistent op de website van Zorgvorm. Je kunt zelf met Vorm praten en zien hoe de melding werkt:

• Vorm staat in de kop van het gesprek zichtbaar als "AI-assistent van Zorgvorm", en de uitleg vóór de start begint met "Vorm is een AI-assistent".
• Er gebeurt niets voordat je de uitleg over verwerking hebt bevestigd en zelf op starten klikt; de microfoon wordt pas daarna gevraagd.
• De uitleg zegt dat er geen patiëntgegevens of medische informatie in het gesprek horen.
• Leveranciers, verwerking buiten de EU en bewaartermijnen staan in onze privacyverklaring.
• Een voorstel of bericht gaat pas naar ons als je de tekst zelf hebt nagekeken en verstuurd.

Ook in onze voorbeeldsites staat bij elk AI-resultaat of een model, een vaste regel of een veiligheidsregel het antwoord gaf.

Checklist

Alle punten staan ook op de printbare checklist voor je zorgwebsite.

Deze gids beschrijft de regels zoals wij ze op 28 oktober 2026 lezen. Het is algemene informatie, geen juridisch advies. Regels en toezichtsbeleid veranderen; controleer de bronnen en vraag je brancheorganisatie of een jurist om advies als jouw situatie specifiek is.